به گزارش خبرنگار پایگاه خبری خلاقیت، افزایش نقدینگی زمانی رخ می‌دهد که حجم این مجموع در اقتصاد رشد کند؛ این رشد معمولاً از طریق افزایش پایه پولی، خلق اعتبار توسط بانک‌ها یا کسری بودجه دولت اتفاق می‌افتد.

دلایل افزایش نقدینگی

۱. کسری بودجه دولت

زمانی که دولت با کسری بودجه مواجه می‌شود و آن را از طریق استقراض از بانک مرکزی یا سیستم بانکی تأمین می‌کند، پایه پولی افزایش یافته و در نهایت نقدینگی رشد می‌کند.

۲. رشد پایه پولی

پایه پولی که شامل پول پرقدرت است، از طریق ضریب فزاینده پولی در شبکه بانکی چند برابر می‌شود:

۳. سیاست‌های اعتباری انبساطی

در دوره‌های رکود، دولت‌ها و بانک‌های مرکزی برای تحریک اقتصاد، سیاست‌های پولی انبساطی اتخاذ می‌کنند که منجر به رشد اعتبارات و افزایش نقدینگی می‌شود.

۴. ضعف نظارت بانکی

خلق اعتبار بی‌ضابطه یا اعطای تسهیلات بدون پشتوانه کافی می‌تواند به رشد نامتوازن نقدینگی منجر شود.

نقدینگی و تورم؛ رابطه‌ای حساس

در اقتصادی که ظرفیت تولید محدود است، تزریق پول بیشتر به جای افزایش تولید، قیمت‌ها را بالا می‌برد. بنابراین اگر رشد نقدینگی از رشد تولید واقعی پیشی بگیرد، فشار تورمی اجتناب‌ناپذیر خواهد بود.

راهکارهای کنترل نقدینگی

1. انضباط مالی دولت و کاهش کسری بودجه
2. کنترل رشد پایه پولی توسط بانک مرکزی
3. هدایت نقدینگی به سمت تولید به جای بازارهای سفته‌بازانه
4. تقویت نظارت بر نظام بانکی
5. افزایش بهره‌وری و رشد تولید واقعی

افزایش نقدینگی پدیده‌ای دووجهی است؛ می‌تواند موتور محرک اقتصاد باشد یا عامل بی‌ثباتی و تورم. آنچه اهمیت دارد، نه صرفاً میزان رشد نقدینگی، بلکه تناسب آن با رشد تولید و نحوه مدیریت آن است. سیاست‌گذاری دقیق پولی و مالی، هماهنگی میان دولت و بانک مرکزی و هدایت منابع به سمت فعالیت‌های مولد، کلید تبدیل نقدینگی از تهدید به فرصت است.